- Διαφήμιση -

Δεύτερες σκέψεις για το άνοιγμα της κοίτης του Ιλισού

Η ιδέα τής «Ανάπλαση Α.Ε.» να ανοίξει την αιχμαλωτισμένη κοίτη του Ιλισού έκανε ομολογουμένως ζωηρή αίσθηση και γι’ αυτό γνώρισε μεγάλη δημοσιότητα.

Εχει όλα εκεί­να τα χαρα­κτη­ρι­στι­κά που την κάνουν «πια­σά­ρι­κη» εν όψει δημο­τι­κών εκλο­γών: νερό και πρά­σι­νο, δυνα­τό­τη­τες για ευαί­σθη­τες αρχι­τε­κτο­νι­κές παρεμ­βά­σεις, υπο­σχέ­σεις εξοι­κο­νό­μη­σης χρη­μά­των κ.ά.

Πριν όμως η πόλη και οι κάτοι­κοί της βρε­θούν μπρο­στά σε αδιέ­ξο­δα και τελι­κά σε φιά­σκο ‑όπως στην παρά­λο­γη και κατα­στρο­φι­κή πεζο­δρό­μη­ση της Πανε­πι­στη­μί­ου που ευτυ­χώς γλι­τώ­σα­με- και σε ανα­μο­νή των τελι­κών κοστο­λο­γη­μέ­νων προ­τά­σε­ων, τρία κρι­τι­κά σημεία.

ΣΗΜΕΙΟ ΠΡΩΤΟ: Οπως είναι γνω­στό, ο Ιλι­σός είναι σήμε­ρα ρέμα με μικρή παρο­χή λόγω της περιο­ρι­σμέ­νης έκτα­σης της λεκά­νης απορ­ρο­ής του (36,64 km²), που είναι σημα­ντι­κά μικρό­τε­ρη από αυτή του Κηφι­σού ποτα­μού. Δεν εξέ­βα­λε στην περιο­χή του Φαλη­ρι­κού όρμου αλλά συνέ­βα­λε με την κεντρι­κή κοί­τη του Κηφι­σού, συνε­πώς το υδρο­γρα­φι­κό του δίκτυο απο­τε­λού­σε τμή­μα του υδρο­γρα­φι­κού δικτύ­ου του Κηφι­σού και ο κλά­δος του Ιλι­σού ήταν έναν παρα­πό­τα­μος του Κηφι­σού. Επι­πλέ­ον δεν υφί­στα­ται πια η αρχαία πηγή Καλ­λιρ­ρόη που τρο­φο­δο­τού­σε το ρέμα, η περί­φη­μος Εννε­ά­κρου­νος, ενώ οι παλιές χαλ­κο­γρα­φί­ες του 1833, οι φωτο­γρα­φί­ες του 1900 και εκεί­νες της δεκα­ε­τί­ας του ‘50 και ‘60 απο­τυ­πώ­νουν τη μικρή παρο­χή του. Ακό­μη και η πλή­ρης «απο­κά­λυ­ψη» της θαμ­μέ­νης κοί­της του ρέμα­τος και πέρα του Φιξ είναι προ­φα­νές ότι δεν θα τον καθι­στού­σε ποτά­μι με επι­φα­νεια­κή απορ­ροή, καθώς όλοι οι κλά­δοι του υδρο­γρα­φι­κού του δικτύ­ου βρί­σκο­νται κάτω από τον οικι­στι­κό ιστό της πόλης. Θα απαι­τού­νταν η πλή­ρης «απο­κα­τά­στα­ση» όλων των κλά­δων του υδρο­γρα­φι­κού του δικτύ­ου για να μπο­ρέ­σει να «λει­τουρ­γή­σει» σαν ένα κανο­νι­κό ρέμα-ποτά­μι, ρόλος του οποί­ου είναι η απο­στράγ­γι­ση των πλα­γιών του Υμηττού.

ΣΗΜΕΙΟ ΔΕΥΤΕΡΟ: Το τραμ είναι απα­ραί­τη­το να φτά­σει μέχρι το Σύνταγ­μα. Γρά­φω το προ­φα­νές για­τί κάποιοι, με αφορ­μή το πρό­βλη­μα στον Ιλι­σό, έχουν υπο­στη­ρί­ξει να τερ­μα­τί­σει στον Ν. Κόσμο και να υπάρ­χει μετε­πι­βί­βα­ση στο μετρό. Ομως η μετα­φο­ρά των γραμ­μών του τραμ στη Συγ­γρού, από το Φιξ μέχρι το Σύνταγ­μα μέσω της Πύλης του Αδρια­νού, επα­να­φέ­ρει το πρό­βλη­μα που οδή­γη­σε στη σημε­ρι­νή όδευ­ση από την Αμα­λί­ας και Καλ­λιρ­ρό­ης. Η «νέα» λύση δεν είναι άλλη από την αρχι­κή ολυ­μπια­κή πρό­τα­ση, η οποία είχε απορ­ρι­φθεί το 2002 από το ΚΑΣ για­τί οι κρα­δα­σμοί του τραμ επη­ρέ­α­ζαν αρνη­τι­κά τη Πύλη και τους Στύ­λους του Ολυ­μπί­ου Διός. Υπάρ­χει γι’ αυτό σχε­τι­κή από­φα­ση του ΣτΕ. Επι­πλέ­ον η κατά­λη­ψη δύο λωρί­δων κυκλο­φο­ρί­ας στο πιο στε­νό τμή­μα της Συγ­γρού θα επι­φέ­ρει ένα άνευ προη­γου­μέ­νου μπο­τι­λιά­ρι­σμα, επι­δει­νώ­νο­ντας το σημε­ρι­νό αρνη­τι­κό φαι­νό­με­νο του «λαι­μού της μπου­κά­λας» και δημιουρ­γώ­ντας μεγά­λες κοι­νω­νι­κές αντι­δρά­σεις. Η πρό­τα­ση για μετά­θε­ση κατά 75 μέτρα μακριά από την Πύλη του Αδρια­νού, για τον περιο­ρι­σμό των κρα­δα­σμών, είχε απορ­ρι­φθεί και αυτή από το υπ. Πολι­τι­σμού. Παρό­μοιες παρεμ­βά­σεις, όπως και η προ­τει­νό­με­νη πεζο­δρό­μη­ση της Αμα­λί­ας, είναι κυκλο­φο­ρια­κά έργα μεγά­λης κλί­μα­κας σε αρτη­ρί­ες-κλει­διά υπερ­το­πι­κής σημα­σί­ας με άγνω­στες συνέ­πειες σε όμο­ρους δρό­μους, χρή­σεις και στην υπό­λοι­πη πόλη και απαι­τούν μεγά­λη προ­σο­χή και όχι βια­στι­κές ανα­κοι­νώ­σεις εντυπωσιασμού.

ΣΗΜΕΙΟ ΤΡΙΤΟ: Σε αρκε­τές πόλεις στην Ευρώ­πη (Σέφιλντ, Ζυρί­χη), σε ΗΠΑ (Νέα Υόρ­κη), και Ασία (Σεούλ) έχουν υλο­ποι­η­θεί προ­γράμ­μα­τα ανοίγ­μα­τος σκε­πα­σμέ­νων ποτα­μών (βλ. σχε­τι­κά The Guardian, 29/8/2017). H τάση είναι γνω­στή ως daylighting urban rivers (δίνο­ντας ξανά φως σε υπό­γεια ποτά­μια) με αρκε­τές επι­τυ­χί­ες και ορι­σμέ­νες απο­τυ­χί­ες, όπως στο βόρειο Λον­δί­νο. Ομως εκεί έχουν ποτά­μια, έστω και μικρά, με συνε­χή παρο­χή, η απο­κά­λυ­ψη γίνε­ται σε μεγά­λο μήκος και οι όχθες είναι πεζό­δρο­μοι ή μικρά πάρ­κα, προ­ϋ­πο­θέ­σεις που δεν υπάρ­χουν στον Ιλι­σό. Παρ’ όλα αυτά είμαι σίγου­ρος ότι και στην περί­πτω­ση του Ιλι­σού θα περισ­σέ­ψουν οι ευφά­ντα­στες αρχι­τε­κτο­νι­κές προ­τά­σεις για τη δια­μόρ­φω­ση του ανοιγ­μέ­νου ρέμα­τος, πιθα­νώς με αρχι­τε­κτο­νι­κούς δια­γω­νι­σμούς. Οσο για τη μικρή παρο­χή, την έλλει­ψη συνε­χούς ροής και τη σημα­ντι­κή παρου­σία λυμά­των στο βρό­μι­κο νερό υπάρ­χουν λύσεις: καθα­ρι­σμός του βρό­μι­κου νερού του ρέμα­τος σε μικρό βιο­λο­γι­κό σταθ­μό στα ανά­ντι και ανα­κυ­κλώ­νο­ντας το νερό όπως στα σιντρι­βά­νια. Ας σοβα­ρευ­τού­με όμως, δεν ανοί­γου­με το ρέμα του Ιλι­σού για να κατα­φύ­γου­με σε παρό­μοιες λύσεις.

Το μόνο σημε­ρι­νό πρό­βλη­μα που έχει η υφι­στά­με­νη όδευ­ση είναι η έλλει­ψη αντο­χής της υφι­στά­με­νης πλά­κας μπε­τόν και δεν άκου­σα κάτι για ανα­ζή­τη­ση υπευθύνων.

Θα είχε ενδια­φέ­ρον να μάθου­με αν είχαν γίνει σχε­τι­κοί υπο­λο­γι­σμοί πριν από τη λει­τουρ­γία του τραμ. Ανα­μέ­νου­με λοι­πόν από τις νέες μελέ­τες ‑φυσι­κά με την προ­ϋ­πό­θε­ση σύμ­φω­νης γνώ­μης του ΚΑΣ, του υπ. Πολι­τι­σμού και του ΣτΕ- να κάνουν μετα­ξύ των άλλων και σύγκρι­ση του κόστους ανα­κα­τα­σκευ­ής της υπάρ­χου­σας πλά­κας μπε­τόν και των τοι­χί­ων τα οποία τη φέρουν, που γίνε­ται χωρίς επι­βά­ρυν­ση κυκλο­φο­ρί­ας, με τα κόστη: (α) των νέων μελε­τών και δια­γω­νι­σμών, (β) της κατα­σκευ­ής της νέας δια­δρο­μής και των κυκλο­φο­ρια­κών ρυθ­μί­σε­ων που θα επι­φέ­ρει, (γ) των ειδι­κών για τους κρα­δα­σμούς μελε­τών και κατα­σκευών μπρο­στά από τα μνη­μεία, (δ) της απα­ξί­ω­σης της υφι­στά­με­νης δια­δρο­μής Καλ­λιρ­ρό­ης-Αμα­λί­ας-Φίξ, (ε) των χαμέ­νων ωρών κυκλο­φο­ρια­κής συμ­φό­ρη­σης κατά την κατα­σκευή και λει­τουρ­γία του τραμ στη Συγ­γρού, και άλλων που σίγου­ρα ξεχνώ.

Οι παρα­πά­νω εκτι­μή­σεις είναι απα­ραί­τη­τες για να μην πλη­γώ­σου­με ξανά με αστο­χί­ες το σώμα της πόλης, αν θέλου­με πραγ­μα­τι­κά «αλλα­γή παρα­δείγ­μα­τος» στον σχε­δια­σμό της Αθή­νας όπως επαγ­γέλ­λε­ται η «Ανά­πλα­ση Α.Ε». Ενα πολε­ο­δο­μι­κό λάθος δεν διορ­θώ­νε­ται με άλλο λάθος.

* Ομό­τι­μος καθη­γη­τής, Τμή­μα Γεω­γρα­φί­ας, Χαρο­κό­πειο Πανεπιστήμιο

 

Πηγή www.efsyn.gr

- Δια­φή­μι­ση -

- Δια­φή­μι­ση -

- Διαφήμιση -

- Δια­φή­μι­ση -

Μπορεί επίσης να σας αρέσει
Αφήστε μια απάντηση

Σημείωση πριν τη φόρμα σχολίων

Σημείωση μετά ΄τη φόρμα σχολίων