Sherry Turkle, ” Η ζωή στην οθόνη: Η ταυτότητα στην εποχή του διαδικτύου” (1995).

Το διαδίκτυο ως “εργαστήριο ταυτότητας”

• Πολλαπλές “περσόνες”: Οι χρήστεs μπορούν να δημιουργήσουν και να υποδυθούν διαφορετικούς χαρακτήρες (avatars), να αλλάξουν φύλο, ηλικία, επάγγελμα ή ακόμα και προσωπικότητα.

• Θεραπευτική διάσταση: Για πολλούς, αυτός ο πειραματισμός είναι θεραπευτικός. Ένα ντροπαλό άτομο μπορεί να γίνει κοινωνικό, κάποιος που αισθάνεται περιορισμένος στην πραγματική του ζωή μπορεί να εξερευνήσει άγνωστες πτυχές του εαυτού του. Η Turkle το περιγράφει ως μια μορφή “ψυχολογικού μορατόριουμ”, μια παύση από τις πιέσεις της πραγματικής ζωής.

• Παράδειγμα από το βιβλίο: Περιγράφει την περίπτωση ενός φοιτητή που διαχειρίζεται ταυτόχρονα τέσσερις διαφορετικούς χαρακτήρες σε διαφορετικά “παράθυρα” της οθόνης του. Κάθε χαρακτήρας έχει διαφορετικό φύλο και προσωπικότητα. Για εκείνον, αυτός ο “κυκλικός βίος” (cycling through) μεταξύ των ταυτοτήτων είναι ένας τρόπος να επεξεργαστεί τις δικές του εσωτερικές συγκρούσεις.

Η θόλωση των ορίων (Blurring boundaries)

• Πραγματικό vs. εικονικό (RL vs. Virtual): Οι εμπειρίες που βιώνουμε online, οι φιλίες που δημιουργούμε και τα συναισθήματα που νιώθουμε είναι “πραγματικά”. Το ερώτημα δεν είναι “αν είναι αληθινά”, αλλά “πώς επηρεάζουν την πραγματική μας ζωή”.

• Άνθρωπος vs. μηχανή: Η αλληλεπίδραση με όλο και πιο “έξυπνα” προγράμματα μας κάνει να αναρωτιόμαστε για τη φύση της ανθρώπινης νοημοσύνης και συνείδησης. Αν μια μηχανή μπορεί να μας “καταλάβει” ή να μας προσφέρει συντροφιά, τι σημαίνει αυτό για την ανθρώπινη μοναδικότητα;

Η κουλτούρα της προσομοίωσης (A culture of simulation)

• Από την αναπαράσταση στην προσομοίωση: Η οθόνη δεν αναπαριστά απλώς τον κόσμο, αλλά δημιουργεί έναν νέο κόσμο με τους δικούς του κανόνες.

• Η Γοητεία του “Undo”: Στον ψηφιακό κόσμο, τα λάθη μπορούν να αναιρεθούν. Αυτή η λογική αρχίζει να επηρεάζει τις προσδοκίες μας από την πραγματική ζωή, όπου οι πράξεις έχουν μόνιμες συνέπειες και οι σχέσεις απαιτούν δουλειά και είναι ακατάστατες.

 Η στάση της Turkle το 1995: Μια μεικτή προοπτική

• Αισιοδοξία: Βλέπει τεράστιες δυνατότητες για προσωπική ανάπτυξη, δημιουργία νέων μορφών κοινότητας και κατανόηση της ανθρώπινης ψυχολογίας.

• Σκεπτικισμός: Θέτει θεμελιώδη ερωτήματα για τους κινδύνους. Τι συμβαίνει όταν οι άνθρωποι προτιμούν τις online “περσόνες” τους από τον πραγματικό τους εαυτό; Τι γίνεται με την ευθύνη και τις συνέπειες των πράξεών μας σε έναν ανώνυμο κόσμο; Μπορεί η συνεχής εναλλαγή ταυτοτήτων να οδηγήσει σε έναν κατακερματισμένο και ασταθή εαυτό;

- Δια­φή­μι­ση -

- Δια­φή­μι­ση -